Maddi Olmayan Varlıklar Nedir?

Maddi olmayan varlıklar, bir şirketin sahip olduğu fiziksel olmayan değerlerdir. Bu varlıkların belirlenmiş bir parasal değeri yoktur ve fiziksel bir ölçümü yoktur. Görülemez veya dokunulamazlar, ancak yine de şirketin başarısı için önemlidirler.

Maddi olmayan varlıkların iki sınıflandırması vardır: yasal ve rekabetçi. Yasal varlıklar fikri mülkiyet hakları ve telif hakları gibi şeyleri içerir. Rekabetçi varlıklar arasında know-how ve itibar bulunur.

Yasal varlıklar,düşük faizli ihtiyaç kredisi  ikisinin daha açık olanıdır. Telif hakları, patentler, ticari markalar, marka adları ve ticari sırlar bunların arasındadır. Bu varlıklar rekabetçi olanlardan daha kesin olarak tanımlanabilir. Örneğin, A Şirketi Marka B'nin haklarına sahiptir. Marka B, parasal değerleme çok daha zor bir görev olsa da, sahip olunabilecek bir şey olarak kabul edilebilir bir şeydir.

Rekabetçi maddi olmayan varlıklar tanımlamak biraz daha zordur. Bu varlıklar genellikle tecrübe kazanır. Onlar know-how, insan sermayesi, itibar, kaldıraç ve işbirliği gibi şeylerdir. Onları adlandırmak zor bir işse, değerleme en iyi tahminlerin bir bilimidir.

Maddi olmayan duran varlıklar da belirli veya belirsiz olanlara bölünebilir. Belirli varlıklar, sözleşme anlaşmaları gibi belirli bir süre süren varlıklardır. Belirsiz varlıklar, şirketin ürünü üretmeyi seçtiği sürece devam edecek bir marka adı gibi belirsiz bir süre boyunca devam eder.

Yukarıda belirtildiği gibi, maddi olmayan varlıkların değerlemesi son derece zordur. Değerleme, varlıkların gelecek yıllarda parasal olarak nasıl etkileyeceğine karar vermek için şirketin geleceğine bakar. Varlıkların maliyeti genellikle, faydalı ömürleri veya yasal şartlar çerçevesinde, söz konusu varlıkların durumunda hangisi daha önemli olursa olsun, tahsis edilir. Bu terim asla kırk yıldan fazla değildir. Bu tahsise maddi olmayan duran varlıkların itfaı denir.

Örneğin, A Şirketi, işlemin yapıldığı tarihte 2 yaşında olan B Şirketi'ne bir patent satmaktadır. Patentin yasal ömrü 17 yıldır, bu nedenle patentte 15 yıllık yasal ömür kalmıştır. Patentlerin çoğu sadece 10 yıl sonra artık işe yaramaz, bu nedenle B Şirketi, patentin yararlı ömrünün sadece 8 yıl olduğunu iddia edebilir. Orijinal patentin maliyeti 50.000 ABD Doları (USD) ise, KBB notu düşüklere kredi veren bankalarbir muhasebeci, satın alma değerinin ne olacağını bulmak için bu maliyeti faydalı ömürle bölebilir. Bu durumda 50.000 ABD Doları değerinde 10 yıl bölünmesi, satın alındığı yılda yılda 5.000 ABD Doları veya 40.000 ABD Doları değerinde olması anlamına gelir.